Steenkool, staal en stoom

De industriële geschiedenis van deze streek is de geologie, één hoofdstuk later: wat het Karbon deponeerde, haalde de 19e eeuw naar boven. Volg de keten van kool via erts en wol naar kanaal en spoor — en let op hoe elke plek uit de vorige voortvloeit.

1. ±1870

   Kool uit de berg

   De Piesberg-antraciet wordt met stoomkracht op industriële schaal gedolven; het Haseschacht-gebouw is het zenuwcentrum. Rond 1898 wint het grondwater — de mijn sluit, de steengroeve blijft.

   Ga naar: Museum Industriekultur

2. 1856

   Erts wordt staal

   Om het Hüggel-ijzererts te verhutten wordt in het dal de Georgsmarienhütte gesticht. Het erts raakt op, het staal blijft: de fabriek produceert tot vandaag.

   Ga naar: Hüggel

3. ±1850

   Wol wordt fabriek

   De tuchmakers van Bramsche overleven de industrialisering door als gilde gezamenlijk machines te kopen. Hun scharlaken 'Bramscher Rot' kleurt uniformen tot ver buiten de regio.

   Ga naar: Tuchmacher Museum

4. 1895

   Het spoor stapelt

   Twee hoofdlijnen kruisen haaks over elkaar: Osnabrück krijgt zijn Turmbahnhof en wordt hét overslagpunt van kolen, staal en textiel.

   Ga naar: Osnabrück Hbf

5. 1915

   Water als sluitstuk

   Het Mittellandkanaal legt zich als hoogtelijn tegen het Wiehengebirge; Osnabrück dwingt met een eigen zijkanaal een haven af. De cirkel is rond: het kanaal-jaagpad is nu jouw fietsroute naar de dinosporen.

   Ga naar: Mittellandkanaal

6. 2018

   Het einde van de kolen

   In Ibbenbüren sluit een van de diepste antracietmijnen van Europa — meteen een van de twee allerlaatste steenkoolmijnen van Duitsland. Het Karbon-hoofdstuk dat op de Piesberg begon, eindigt hier, zichtbaar vanaf de Dörenther Klippen.

   Ga naar: Dörenther Klippen